| Daar het beheer van de Stapstenen van de afgelopen acht jaren, bij nader inzien, niet helemaal ideaal is geweest, is in gezamenlijk overleg met Jan Maassen en Cor Haest (IVN ‘s-Hertogenbosch) en drie vertegenwoordigers van de Gemeente ‘s-Hertogenbosch besloten om nog heel snel, dus al in het vroege voorjaar van 2012, een drietal grootschalige herstelmaatregelen uit te voeren.
Probleemstelling
In de afgelopen jaren is de grote stapsteen na het maaien en afvoeren van het maaisel in de zomer daarna in het najaar door schapen begraasd. De keuze van begrazing door schapen had tot doel de graszode kort en open te maken, zodat het zaad van de verschillende soorten planten tot ontkieming zouden kunnen komen en dat ze zich daardoor verder kunnen uitbreiden.
De Texelse schapen bleken, in tegenstelling tot bijvoorbeeld het Drents heideschaap, verwende beesten te zijn, die alleen het malse gras wensten te eten. Gevolg daarvan is dat in de afgelopen jaren de bodem steeds verder is vervilt en daardoor de interessante plantensoorten sterk in aantallen (dichtheid) zijn teruggelopen.
Maaien en maaisel afvoeren
De gehele oppervlakte van het soortenrijke grasland is machinaal gemaaid. Het maaisel (enkele tientallen kubieke meters) is met een machine en tractor op ruggen geharkt (zie foto) en vervolgens met een zogenaamde opraapwagen verzameld en naar een composteerbedrijf afgevoerd.
Doel: het niet door de schapen in het najaar opgegeten gras te verwijderen, waardoor het grasland verder verschraalt.
Verticuteren en haksel afvoeren
Om het grasland nog verder te verschralen en de bodem weer open te krijgen, is er vervolgens geverticuteerd. Deze machine haalt met ronddraaiende messen het viltige gras en mos van de bodem. Daarna is met de hand ‒ machines rijden de bodem dicht en vast ‒ dit haksel (ongeveer 5 kubieke meter) bij elkaar geharkt en met een kruiwagen afgevoerd.
Doel: Het viltige gras en mos verwijderen, waardoor de bodem weer open wordt en het zaad van planten weer kan ontkiemen en tot groei en bloei kan komen.
Herstel akkerruigte met akkerkruiden
De zogenaamde akkerruigtezone (een van de biotopen) is het eerste jaar van de stapsteen (2004) ingezaaid met een eenjarig bloemenmengsel. In 2005 zijn er nog enkele bloemsoorten ontkiemd en hebben die nog gebloeid. In de jaren daarna is de akkerruigte volledig dicht gegroeid met Kweekgras en is geen enkele ander plantensoort waargenomen.
Daarom is in het vroege voorjaar 2012 dit onderdeel van de stapsteen machinaal gefreesd en vervolgens omgespit, door middel van een kraan. In april 2012 is de maagdelijke grond ingezaaid met een graan-bloemenmengsel (zie pag).
Doel: meer variatie in de plantengroei (waard- en nectarplanten) ten behoeve van diverse insecten. Kortom: bevordering van biodiversiteit.
|